Gezinshuis-Plus: een duurzaam alternatief voor gesloten opvang

In (Jeugddorp) De Glind start per 1 september het derde Gezinshuis-Plus, een speciale woonvorm voor kinderen uit gesloten instellingen of kinderen die gesloten opgenomen dreigen te worden. Het biedt een alternatief voor Jeugdzorg-Plus voor jonge kinderen. Het project ‘Gezinshuis-Plus’ heeft vanaf het nieuwe schooljaar ook een eigen onderwijsvoorziening. 

Nederland is koploper binnen de EU in het plaatsen van kinderen in gesloten jeugdzorg. “Nog steeds worden veel kinderen met ernstige en complexe gedragsproblematiek in gesloten instellingen opgevangen. Niet omdat ze een strafbaar feit hebben gepleegd, maar omdat ze ‘sterk ontregeld gedrag’ vertonen. Dat betekent vaak weglopen, nooit op school verschijnen of zo boos worden dat ze zichzelf wat aandoen”, vertelt projectleider Rob Plessen. Gezinshuis.com, Intermetzo, de Rudolphstichting en Stichting Jeugddorp De Glind hebben de handen ineen geslagen om een duurzaam alternatief te ontwikkelingen voor deze kinderen: Gezinshuis-Plus. Een woonvorm bedoeld voor kinderen die tussen de 8 en 14 jaar oud zijn en vanwege hun complexe problematiek gesloten opgenomen dreigen te worden, of reeds opgenomen zijn.

Cruciaal in een  Gezinshuis-Plus is de integrale infrastructuur, afgestemd op de individuele ontwikkeling van een kind. Wonen, onderwijs en vrije tijd zijn zorgvuldig en professioneel op elkaar aangesloten. In deze infrastructuur is sprake van een sterk normaliserend karakter waarin aansluiting wordt gezocht bij de competenties en talenten van het individuele kind. De belangrijkste doelen van Gezinshuis-Plus zijn het voorkomen of verkorten van een gesloten traject, herstel van het gewone leven en het opvoeden naar een volwaardig burgerschap. 

Eerst maar eens om 9 uur aanwezig zijn
“Eigenlijk is het bijzonder gewoon wat we doen,” vertelt Plessen. “Normaliseren staat centraal, oftewel ‘de kracht van het gewone leven’. Je woont in de veilige  structuur van een gezin en overdag ga je naar een plek waar je werkt aan je vaardigheden, de ‘school’. We beginnen klein; eerst maar eens om 9 uur aanwezig zijn en tot 3 uur blijven. Werken aan vertrouwen, verantwoordelijkheid en respect. En wij, en met ons gelukkig ook de wetenschap, zien dat het werkt”, aldus Plessen.

Duurzame aanpak
Deze innovatie binnen de Jeugdzorg wordt door de wetenschap met belangstelling gevolgd. Er vindt wetenschappelijk onderzoek plaats onder leiding van Peer van der Helm, lector residentiële jeugdzorg, verbonden aan de Hogeschool van Leiden. Ook gemeenten zijn geïnteresseerd in dit duurzame alternatief voor gesloten opvang. Plessen: “Gesloten opname is een kortetermijnoplossing. Instellingen werken aan structuur aan de hand van corrigerende regels. In een Gezinshuis-Plus is de aanpak veel duurzamer, gericht op herstel van het contact tussen jongeren en volwassenen. In onze bijbehorende onderwijsvoorziening werken we gericht aan terugkeer naar het regulier onderwijs of doorstroom naar een zinvolle dagbesteding.”